Công an cảnh báo thủ đoạn giả mạo TikTok Shop và các chương trình ưu đãi trực tuyến để lừa người mua chuyển tiền nhiều lần, sau khi một nữ công nhân bị chiếm đoạt gần 30 triệu đồng.
Theo thông tin cảnh báo từ lực lượng Công an thành phố Đồng Nai, trong khoảng thời gian gần đây, cùng với sự tăng trưởng mạnh mẽ của các hoạt động kinh doanh trực tuyến trên các nền tảng mạng xã hội, các nhóm đối tượng tội phạm công nghệ cao đang gia tăng việc lợi dụng không gian mạng để triển khai các hành vi lừa đảo nhằm chiếm giữ tài sản. Cơ quan chức năng ghi nhận các phương thức lừa đảo diễn ra ngày càng tinh vi, gây thiệt hại lớn về kinh tế cho người dân.
Đáng chú ý, các thủ đoạn xây dựng hệ thống gian hàng giả mạo TikTok Shop, mạo danh là nhân viên chăm sóc khách hàng, đại diện đơn vị vận chuyển hoặc đưa ra lời mời kết hợp làm cộng tác viên đang tiềm ẩn nhiều nguy cơ rủi ro đối với cộng đồng. Các nhóm đối tượng này thường tập trung đánh vào tâm lý thích mua sắm hàng hóa giá rẻ, ưa chuộng các chương trình khuyến mãi lớn cũng như sự thiếu kinh nghiệm, mất cảnh giác của người tiêu dùng để từng bước dẫn dụ họ thực hiện các giao dịch chuyển tiền không an toàn.
Chị N.T. cùng người thân được cán bộ Công an phường Minh Hưng tuyên truyền, cảnh báo về các phương thức, thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng
Minh chứng điển hình cho phương thức này là vụ việc vừa xảy ra trên địa bàn phường Minh Hưng. Nạn nhân là chị N.T., hiện đang là công nhân làm việc tại một doanh nghiệp kinh doanh gỗ trên địa bàn; trong quá trình truy cập mạng xã hội TikTok, chị thấy xuất hiện các bài đăng quảng cáo bán sản phẩm với mức giá giảm sâu kèm nhiều ưu đãi hấp dẫn nên đã chủ động click vào một gian hàng trực tuyến. Ngay sau đó, các đối tượng đã tiếp cận và hướng dẫn chị truy cập vào một đường liên kết lạ bên ngoài để tiến hành nhận mã giảm giá và hoàn tất các thủ tục mua sắm.
Tại đây, nhóm lừa đảo đưa ra yêu cầu chị phải thực hiện việc chuyển khoản một số tiền đặt cọc trước. Sau khi nhận được tiền, chúng liên tục tạo ra các lý do sai lệch như việc chuyển khoản “không đúng cú pháp” hoặc hệ thống ghi nhận giao dịch “chưa hợp lệ” nhằm áp đặt, ép buộc nạn nhân phải liên tiếp chuyển thêm các khoản tiền mới, đi kèm lời cam kết chắc chắn sẽ hoàn trả lại toàn bộ dòng tiền sau khi đơn hàng được hệ thống phê duyệt thành công. Do tin tưởng vào các thông tin hướng dẫn trực tuyến này, chị N.T. đã bị các đối tượng chiếm giữ mất số tiền gần 30 triệu đồng.
Thông qua diễn biến của vụ việc trên, cơ quan công an phân tích rõ phương thức hoạt động chung của các đối tượng là thường tự thiết lập các tài khoản cá nhân, xây dựng cửa hàng ảo hoặc các trang mạng giả mạo có giao diện thiết kế, tên gọi có độ tương đồng rất cao với các thương hiệu lớn hoặc các sàn thương mại điện tử có uy tín. Chúng tiến hành đăng tải hàng loạt các sản phẩm với mức giá rẻ hơn rất nhiều so với thị trường, kèm theo các tiêu đề thu hút như “xả kho thanh lý”, “chương trình ưu đãi đặc biệt”, hay “hàng chính hãng giảm sâu” nhằm mục đích thu hút sự quan tâm của người mua. Ngay khi có người dùng liên hệ, các đối tượng sẽ áp đặt việc chuyển tiền cọc, yêu cầu thanh toán trước toàn bộ giá trị hoặc đóng thêm các danh mục phí như phí giao hàng, phí xác thực đơn hàng. Đến khi dòng tiền được chuyển đi thành công, chúng sẽ viện dẫn nhiều nguyên nhân kỹ thuật để ép người dân chuyển thêm tiền hoặc chủ động khóa tài khoản, cắt đứt hoàn toàn mọi phương thức liên lạc và không thực hiện việc giao sản phẩm như thỏa thuận.
Trang TikTok Shop giả mạo do các đối tượng tạo lập nhằm thực hiện hành vi lừa đảo, chị N.T. đã vô tình truy cập và đăng nhập vào trang này
Bên cạnh hình thức giả lập các shop bán hàng, các nhóm đối tượng này còn chủ động mạo danh là cán bộ quản lý của TikTok Shop, nhân viên của các hãng vận chuyển hoặc bộ phận hỗ trợ khách hàng để gọi điện thông báo tới người dân về việc đơn hàng của họ đang gặp sự cố, bưu kiện bị hoàn trả hoặc họ may mắn trúng các phần quà có giá trị. Tiếp đó, các đối tượng gửi các đường link liên kết giả mạo, yêu cầu người dân phải đăng nhập tài khoản cá nhân, cung cấp hệ thống mã OTP, các thông tin bảo mật của thẻ ngân hàng hoặc cài đặt các phần mềm ứng dụng lạ về máy điện thoại. Nếu người dân thực hiện theo các bước hướng dẫn này, các đối tượng có thể ngay lập tức cướp quyền điều khiển tài khoản mạng xã hội, thu thập toàn bộ dữ liệu cá nhân hoặc thực hiện lệnh rút sạch tiền trong tài khoản ngân hàng của nạn nhân.
Song song với đó, các nhóm tội phạm còn lợi dụng tâm lý mong muốn tìm kiếm thêm công việc để gia tăng thu nhập của người dân để đưa ra các lời mời chào hấp dẫn như tham gia “chốt đơn hàng ảo”, “thực hiện nhiệm vụ tăng lượt tương tác”, hay trở thành “cộng tác viên của TikTok Shop” với mức chiết khấu hoa hồng rất cao. Trong một vài đơn hàng có giá trị nhỏ ban đầu, chúng sẽ thực hiện việc chuyển trả tiền gốc và hoa hồng đầy đủ nhằm tạo dựng niềm tin vững chắc, sau đó sẽ yêu cầu người tham gia phải nạp thêm những khoản tiền lớn hơn dưới danh nghĩa “nâng cấp bậc tài khoản”, “mở khóa các đơn hàng VIP” hoặc “hoàn tất thủ tục rút tiền”. Đến khi tổng số tiền nộp vào hệ thống đạt đến một giá trị lớn, người dân hoàn toàn không thể thực hiện lệnh rút tiền ra và liên tục bị ép buộc phải nộp thêm các khoản phí vô lý khác.
Đoạn tin nhắn giả mạo của các đối tượng lừa đảo qua mạng xã hội Zalo thông báo lỗi giao dịch, yêu cầu chị N.T. tiếp tục chuyển khoản để hoàn tất thủ tục mua hàng
Nhằm chủ động phòng ngừa và ngăn chặn hiệu quả các hành vi lừa đảo trực tuyến, Công an phường Minh Hưng đưa ra khuyến cáo khẩn cấp đối với người dân: Tuyệt đối không thực hiện việc chuyển tiền trước cho bất kỳ cá nhân lạ hoặc các tài khoản bán hàng chưa được kiểm chứng rõ ràng; không đặt niềm tin vào các chương trình giảm giá sâu bất thường; chỉ tiến hành các hoạt động mua bán, giao thương trên các ứng dụng và website đã được xác thực chính thức; tiến hành kiểm tra thật kỹ các thông tin pháp lý của cửa hàng trước khi quyết định mua sắm; không cung cấp mật mã cá nhân, mã OTP, các dữ liệu tài khoản ngân hàng hay giấy tờ tùy thân cho bất kỳ ai; đồng thời không truy cập vào các đường link lạ hoặc cài đặt các phần mềm không rõ nguồn gốc xuất xứ. Trong trường hợp phát hiện ra các dấu hiệu bất thường hoặc đã trở thành nạn nhân bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản, người dân cần chủ động lưu trữ lại toàn bộ các chứng cứ, lịch sử trò chuyện, sao kê giao dịch để nhanh chóng đến trình báo tại cơ quan Công an nơi gần nhất hoặc liên hệ ngay với phía ngân hàng để nhận được sự hỗ trợ xử lý kịp thời.
Mỗi một người dân cần tự ý thức nâng cao tinh thần cảnh giác, giữ sự thận trọng tối đa trong cấu trúc các giao dịch tài chính trực tuyến, đồng thời tích cực chia sẻ các thông tin cảnh báo này đến người thân trong gia đình và bạn bè xung quanh, nhằm góp phần cùng các lực lượng chức năng phòng ngừa, đấu tranh có hiệu quả đối với các loại tội phạm công nghệ cao trên không gian mạng hiện nay.
