Ngày cận Tết, bài toán “đau đầu” nhất của tất cả vẫn là: “Tết này tiêu bao nhiêu?”. Nghĩ tới tiền biếu, tiền sắm sửa, tiền ăn uống, tiền tụ họp, không ít người rơi vào cảnh “chưa kịp vui Tết đã lo hết tiền”. Thực ra, để Tết nhẹ gánh hơn, không cần thắt lưng buộc bụng cực đoan, chỉ cần cắt giảm 3 khoản chi 'vô ích' sau đây là đã giúp bạn dễ thở hơn rất nhiều.
Ảnh minh họa
1. Cắt chi tiêu, mua sắm theo phong trào
Khoản chi lớn nhất mỗi dịp Tết thường không nằm ở những thứ thật sự cần thiết, mà nằm ở tâm lý “người ta có thì mình cũng phải có”. Từ quần áo mới, giày dép, túi xách, đồ trang trí nhà cửa cho đến mâm cỗ, khay bánh mứt,... nhiều món được mua chỉ vì thấy xung quanh ai cũng sắm. Mua xong, dùng đúng mấy ngày Tết, sau đó lại bỏ quên trong tủ.
Cắt giảm khoản này không có nghĩa là Tết phải xuề xòa, mà là mua đủ, không mua thừa và đặc biệt là không mua những thứ không cần thiết, không dùng được/ít dùng sau Tết. Trước khi chốt đơn mỗi món đồ, bạn chỉ cần tự hỏi: “Nếu không phải Tết, mình có mua thứ này không?”. Nếu câu trả lời là không, khả năng cao đây là khoản chi theo phong trào.
Khi bỏ được tâm lý “tết phải mua cho bằng người ta”,, bạn sẽ thấy Tết nhẹ nhàng hơn hẳn. Một bộ đồ gọn gàng, vài món trang trí vừa đủ, mâm cơm ấm cúng là đã đủ để đón năm mới. Tiết kiệm từ những khoản chi mang tính hình thức này chính là cách nhanh nhất để Tết không trở thành gánh nặng.
Thực tế, nhiều áp lực chi tiêu dịp Tết đến từ việc so sánh hơn là nhu cầu thật sự. Mạng xã hội đầy hình ảnh nhà cửa lung linh, quà cáp sang trọng dễ khiến người ta nghĩ mình cũng phải theo kịp. Nhưng mỗi gia đình có điều kiện và ưu tiên khác nhau, không có một “chuẩn Tết” bắt buộc cho tất cả. Khi dừng lại ở mức phù hợp với khả năng của mình, bạn không chỉ giữ được túi tiền an toàn mà còn tránh cảm giác hối tiếc sau kỳ nghỉ. Tết vì thế trở về đúng ý nghĩa: nghỉ ngơi, sum họp và bắt đầu năm mới với tâm thế nhẹ nhàng.
2. Bớt tụ tập, giao lưu không cần thiết
Tết là dịp sum họp, nhưng cũng là thời điểm nhiều người “vung tay quá trán” cho ăn uống, tiệc tùng. Mỗi lần chi không quá lớn, nhưng cộng dồn cả tuần Tết thì con số có thể khiến bạn giật mình.
Vấn đề không nằm ở việc đi chơi hay gặp gỡ, mà nằm ở tần suất và cách chi. Rất nhiều cuộc tụ tập thực chất không mang lại nhiều niềm vui, chỉ là “nể nhau mà đi”, “không đi sợ mất lòng”. Trong khi đó, mỗi buổi như vậy đều kéo theo hóa đơn vài trăm nghìn, thậm chí vài triệu đồng.
Cắt giảm ở đây là chủ động chọn lọc. Chỉ tham gia những cuộc gặp thật sự ý nghĩa, những người lâu ngày không gặp, những bữa cơm gia đình đúng nghĩa. Thay vì tụ tập liên miên, có thể gộp các cuộc gặp, hoặc chọn những hình thức đơn giản hơn.
Tết vui không đo bằng số kèo ăn uống, mà bằng cảm giác thoải mái sau mỗi cuộc gặp. Khi giảm được khoản chi này, bạn không chỉ tiết kiệm tiền mà còn giữ được sức khỏe và tinh thần cho những ngày làm việc sau kỳ nghỉ dài.
Bạn cũng có thể chủ động đề xuất những cách gặp gỡ tiết kiệm hơn thay vì lúc nào cũng ăn uống linh đình. Một buổi cà phê nhẹ, một buổi ghé thăm nhà nhau trò chuyện, hay cùng đi dạo đầu năm đôi khi còn thoải mái và ấm cúng hơn nhiều so với những bữa tiệc đông đúc, ồn ào. Khi mình thay đổi cách lựa chọn, mọi người xung quanh cũng dần hiểu và tôn trọng ranh giới của bạn. Tết vì thế vẫn trọn vẹn ý nghĩa sum vầy, nhưng không còn là chuỗi ngày mệt mỏi vì chạy sô gặp gỡ và lo lắng về tiền bạc.
3. Bỏ hẳn thói quen “thấy hay, thấy đẹp, thấy rẻ là mua”
Một sai lầm rất phổ biến dịp Tết là chi tiêu theo cảm xúc. Thấy giảm giá thì mua, thấy món lạ thì thử,... Không có danh sách, không có giới hạn, kết quả là tiền “bay” nhanh hơn rất nhiều so với tưởng tượng.
Cắt khoản này không cần kỹ năng tài chính phức tạp, chỉ cần một nguyên tắc đơn giản: lên kế hoạch trước khi đi sắm Tết. Hãy xác định rõ ngân sách dành cho từng nhóm chi tiêu như ăn uống, quà cáp, đi lại, lì xì. Khi đã có con số cụ thể, mỗi quyết định mua sắm sẽ dễ kiểm soát hơn. Bạn sẽ tự nhiên biết món nào có thể mua, món nào nên bỏ qua.
Ngoài ra, nên tập thói quen trì hoãn một chút trước khi quyết định mua những món ngoài kế hoạch. Khi bắt gặp một món đồ thấy rất thích, đừng vội cho vào giỏ ngay. Hãy tự hỏi: mình có thật sự cần nó trong dịp Tết này không, hay chỉ đang bị cuốn theo không khí mua sắm? Nhiều khi chỉ cần rời khỏi cửa hàng hoặc đóng ứng dụng lại một lúc, cảm giác “phải mua ngay” sẽ giảm đi rõ rệt.
Một cách hữu ích khác là ưu tiên mua sắm theo danh sách đã viết sẵn. Khi đi siêu thị hay chợ Tết, hãy bám sát danh sách đó. Nếu phát sinh thêm món mới, hãy cân nhắc xem có cần cắt bớt món khác để không vượt ngân sách hay không. Kiểm soát chi tiêu dịp Tết không làm mất đi niềm vui, mà giúp bạn tận hưởng không khí lễ mà không mang theo áp lực tiền bạc sau đó.
